nardieshuis.no

Vår Verdensarv, del VII. Ons Werelerfgoed, deel VII. LINK = https://tv.nrk.no/serie/vaar-verdensarv/sesong/1/episode/Bergkunsten i Alta

Vår Verdensarv, del VII Bergkunsten i Alta. Ons Werelerfgoed, deel VII Rotstekeningen in Alta

Altafjorden

Helleristninger i Alta. Rotstekeningen in Alta

Bergkunsten i Alta er innskrevet i Unescos verdensarv. De rotstekeningen in Alta staan genoteerd in Unesco’s werelderfgoed-lijst

Hvorfor hogger de figurer inn i fjellet? Se på den episoden! Waarom bijtelden ze figuren in de rotsen? Kijk naar deze aflevering!

Rundt 6000 figurer hogd i berget for mellom 2000 og 7000 år siden. Ongeveer 6000 figuren werden hier ingebijteld, tussen 2000 en 7000 jaar geleden

Vi ser mennesker i flokk. Mennesker som samarbeider. We zien mensen in groepen. Mensen die samenwerken

Det handler antakelig om ritualer som forteller om jakt, fangst og fiske. Het gaat blijkbaar om ritualen, die vertellen over de jacht, de vangst en het vissen

Silje forteller at du kan kommer veldig nært og bli begeistret av helleristningen. Silje vertelt dat je dichtbij de rotstekeningen kunt komen en en diep van onder de indruk kunt raken

Er det her hvor vann, jord og himmel møtes, menneske har best kontakt med åndene? Is dit de plek waar water, aarde en hemel samenkomen, waar mensen het beste contact hebben met de geesten?

Menneskene kommer til Finnmark og Alta rett etter at isen smelta for 12000 år siden. De mensen kwamen naar Finnmark en Alta direct nadat het ijs smolt 12.000 jaar geleden

De komsørfra, langs norskekysten, også østfa, fra russisk side. Ze kwamen uit het zuiden, langs de Noorse kust, uit het oosten, vanaf de Russische kant

Samenes tilstedeværelse er den vi kan spore lengst tilbake i det historiske Finnmark. De aanwezigheid van de Samen kunnen we in het historische Finnmark het verste terug vinden in de tijd

De første figurene som ble funnet, ble malt røde så vi skulle se dem bedre. De eerste figuren die gevonden werden, schilderden ze rood, zodat wij deze beter konden zien

Helleristninger i Alta. Rotstekeningen in Alta

Bølgete berg, hvor man avbilder båter. Golvende rotsen waar boten werden afgebeeld

Bergkunsten er veldig variert. Vi har haugevis med motiver. De rotstekeningen zijn erg gevarieerd. Er zijn erg veel verschillende afbeelden

Hvor blir det av det at du lager gjenstander? Det at du knakker en øks, sliper en kniv? Wat wordt het als je gebruiksvoorwerpen maakt? Een bijl, een geslepen mes?

Også her langs Altafjorden er helleristninger. Ook hier langs het Altafjord vind je rotstekeningen

Villreinen jages inn i fangstgjerdet. Hier worden wilde rendieren in een omheining gejaagd

Inn i gjerdet venter jegeren med spydet. Denne jaktmetoden krever planlegging. Binnen de omhijning wacht de jager met zijn speer. Deze jachtmethoden vraagt om goede voorbereidingen.(Geen heli die je dropt naast de wilde rendieren dus!)

Det handlet om samarbeid og god kjennskap til reinens naturlige vandring. Het ging om samenwerking en een goede kennis van de natuurlijke migratiepatronen van de wilde rendieren.

Store flokker med villrein vandrer mellom innlandet og kysten. Grote kuddes wilde rendieren verplaatsen zich vanuit het binnenland naar de kust en v.v.

Det hender hunder følger med dem på jakta. Bjørn og elg felles med spyd og pil og bue. Soms gaan ze met honden op jacht. Op beren en elanden wordt gejaagd met speren en pijl en boog.

Det var like mange kvinnelige som mannlige jegere. (Så likestilling er veldig gammel i Finnmark!). Er waren evenveel vrouwelijke als mannelijke jagers. (Dus gendergelijkheid is al heel oud in Finnmark!).

Menneskene i steinalder lagde trolig båter i skinn. Mensen uit het stenen tijdperk maakten waarschijnlijk boten van leer.

Båt ca. 7000 år siden. I fase én ser vi en fullt uthogd, liten båt. Boot ca. 7000 jaar geleden. In fase 1 zien we een volledig uitgeholde kleine boot

Båt ca. 6000 år siden. Tusen år frem i tid får vi mye større båter. Boot ca. 6000 jaar geleden. Duizend jaar later zien we veel grotere boten

Boot ca. 2000 jaar geleden. Nå får vi en helt annen båtkonstruksjon. Boot ca. 2000 jaar geleden. Nu zien we een hele andere bootconstructie

Replika av båten 2000 år siden. Replica van een boot 2000 jaar geleden

Et elghodestavritual er avbilda syv eller åtte ganger i bergkunsten i Alta. In de rotstekeningen van Alta wordt een ritueel met een staf uit een elandkop zeven of acht keer afgebeeld.

Berkkunsten i Alta, denne enestående fortellinga om livet i nord i steinalderen. De rotstekeningen van Alta vertellen een uniek verhaal over het leven in het noorden tijdens het stenen tijdperk.